گاهشمار تمدن های باستان

وادی حاصلخیز نیل (نگاه ازمدیترانه به جنوب)

نوشته هندریک ویلم وان لون

ترجمه و تصحیح عباس جوادی

فصل هجدهم: گاهشمار تمدن های باستان

مصریان

چهل قرن پیش از میلاد مسیح یعنی 6000 سال پیش، کهن ترین تمدن جهانی در امتداد رودخانه نیل، در وادی های دو سوی این رودخانه پدید آمد.

3400 پ.م. تاسیس امپراتوری مصر باستان، پایتخت: «ممفیس.»

2700-2800 پ.م. ساختمان اهرام.

2000 پ.م. امپراتوری باستان مصر به دست شبان های صحراگرد به نام «هیکسوس» ها سرنگون شد.

1800 پ.م. در نتیجه شورش شهر «تبای،» مصر از حاکمیت هیکسوس ها آزاد شده، پایتخت امپراتوری جدید مصر گشت.

1350 پ.م. پادشاه «رامسس» آسیای غربی را تصرف نمود.

1300 پ.م. یهودیان مصر را ترک کردند.

1000 پ.م. مصر رو به زوال گذاشت.

700 پ.م. مصر یکی از ایالت های آشور شد.

650 پ.م. مصر دوباره دولتی مستقل و«سیس» در دلتای مصرپایتخت آن شد. خارجیان و بویژه یونانیان بر مصر حاکم گشتند.

525 پ.م. مصر یکی از ایالت های ایران گشت.

300 پ.م. مصر پادشاهی مستقلی شد که یکی از فرماندهان اسکندر بنام «پتولمی» بر آن حکم میراند.

30 پ.م. کلئوپاترا، آخرین شاهدخت دودمان پتولمی خودکشی نمود و مصر تبدیل به بخشی از امپراتوری روم شد.

میانرودان

4000 پ.م. سومر ها (شومرها) سرزمین میان دو رود دجله و فرات را از آن خود نمودند.

220 پ.م. پادشاه بابلیان، حمورابی، قانون های معروف خود را وضع نمود.

1900 پ.م. آغاز دولت آشور (آسور،)  با مرکزیت شهر نینوا.

950-650 پ.م. دولت آشور بر آسیای غربی حاکم گشت.

700 پ.م. پادشاه آشورسارگون دوم فلسطین، مصر و شبه جزیره عربستان کنونی را تسخیر نمود.

640 پ.م. مادها بر ضد آشور شورش نمودند.

530 پ.م. اسکیت ها (سکا ها) به آشور حمله کردند. در هر گوشه پادشاهی آشور شورش درگرفت.

608 پ.م. نینوا ویران گشت. آشور از نقشه جغرافیا پاک شد.

608-538 پ.م. کلدانی ها پادشاهی بابل را از نو برقرار نمودند.

604-561 پ.م. پادشاه بابل نبوخذ نِصَر اورشلیم را ویران کرد، فنیقیه را تسخیر و بابل را به مرکز تمدن تبدیل نمود.

538 پ.م. میانرودان به یک ایالت ایران تبدیل شد.

330 پ.م. اسکندر مقدونی میانرودان را تسخیر کرد.

یهودیان

2000 پ.م. ابراهیم سرزمین «اور» در شرق بابل را ترک کرده به جستجوی موطن جدیدی در غرب آسیا پرداخت.

1550 پ.م. یهودیان در سرزمین «قوشن» مصر مسکون شدند.

1300 پ.م. موسی یهودیان را از مصر بیرون برد و به آنان «ده فرمان» خدا را اعلام نمود.

1250 پ.م. یهودیان از رود اردن گذشته در فلسطین مسکون شدند.

1055 پ.م. «شائول» پادشاه یهودیان شد.

1025 پ.م. داوود پادشاه دولت قدرتمند یهود گشت.

1000 پ.م. سلیمان عبادتگاه بزرگ اورشلیم را ساخت.

950 پ.م. دولت یهود به دوپادشاهی یهودا و اسرائیل تقسیم گشت.

900-600 پ.م. دوران پیامبران بزرگ.

722 پ.م. آشوریان فلسطین را تسخیر کردند.

586 پ.م. نبوخذ نصربابلی فلسطین را تصرف نمود. دوران اسارت یهودیان به دست بابلیان.

537 پ.م. کوروش، پادشاه ایران، به یهودیان اجازه بازگشت به فلسطین را داد.

167-130 پ.م. آخرین دور استقلال یهودیان در حکومت «مکابی ها.»

63 پ.م. پومپئی، حکمران روم، فلسطین را به امپراتوری روم ملحق کرد.

40 پ.م. «هیرود بزرگ» پادشاه یهودیان شد.

70 م. امپراتور روم «تیتوس» اورشلیم را ویران کرد.

فنیقیان

1500-1200 پ.م. شهر صیدون مهم ترین مرکز تجارتی فنیقی ها شد.

110-950 پ.م. تیره تبدیل به مرکز تجارتی فنیقیه گشت.

1000-600 پ.م. رشد امپراتوری مستعمراتی فنیقی.

850 پ.م. تاسیس تمدن فنیقی «کارتاژ» (قرطاج) در تونس کنونی.

586 پ.م. محاصره، تسخیر و نابودی شهر فنیقی تیره به دست نبوخذنصر.

538 پ.م. فنیقیه یک ایالت ایران شد.

60 پ.م. فنیقیه یک ایالت امپراتوری روم شد.

ایرانیان

در تاریخی نامعین، اقوام هند و اروپائی که در شمال دریای خزر میزیستند، شروع به کوچ به هندوستان و ایران کنونی، گروهی دیگر به شرق و گروهی چهارم به اروپا نمودند. گمانه زنی بر آن است که حوالی سال 1000 پ.م. زرتشت، آموزگار بزرگ ایرانیان، قوانین و آموزه های اخلاقی خود را به ایرانیان اعلام کرده است.

650 پ.م. مادهای هند و اروپائی در امتداد مرز بابل دولت خود را تاسیس نمودند.

550-330 پ.م.ادشاهی ایرانیان، دوره جنگ ها بین ایرانیان با آشوریان، بابلیان و فنیقی ها..

525 پ.م. کمبوجیه، پادشاه ایران، مصر را تسخیر کرد

520-485 پ.م. داریوش، پادشاه ایران، بابل را تسخیر کرد و به یونان حمله بُرد.

485-465 پ.م. پادشاه ایران خشایارشاه سعی کرد که در شرق اروپا مستقر شود، اما ناکام ماند.

330 پ.م. اسکندر مقدونی، امپراتور یونان، تمام آسیای میانه را تسخیر کرد. مصر و ایران تبدیل به  ایالت های یونان شدند.

دنیای باستان که هویتی آسیائی داشت، تقریبا چهل نسل دوام آورد. در قرن چهارم پیش از میلاد مسیح، این دنیا به خاطر سن بالا و فرتوتی درگذشت.

آسیای غربی و مصر چهار هزار سال بر دنیا حاکم بودند. هند و اروپائیان تازه نفسی که در تاریخ نامعینی از شمال خزر به اروپا کوچیده بودند، آموزگار پیر آسیائی را پشت سرگذاشته، به تدریج حاکمین جدید دنیا شدند.

لشکرکشی معروف اسکندر کبیر به سوی شرق در سال 330 پ.م. به حاکمیت چند هزار ساله مصر، میانرودان و ایران پایان داده غرب را بر شرق حاکم نمود.

(پایان)


فهرست بخش ها

(برای مطالعۀ فصل های کتاب روی تیتر آنها کلیک کنید.)

دربارۀ کتاب «انسان باستان»

1. انسان پیشا تاریخ

2. دنیا سرد میشود

3. پایان عصر سنگ

4. قدیمی ترین مکتب نوع بشر

5. کلید سنگ

6. سرزمین زندگان و سرزمین مردگان

7. ایجاد یک دولت

8. فراز و فرود مصر

9. میانرودان، سرزمینی بین دو رودخانه

10. میخی نویسان شیراز و سومر

11. آشور و بابل، دیگ بزرگ آمیزش سامی

12. داستان موسی

13. اورشلیم، شهر قانون

14. دمشق، شهر تجارت

15. فنیقی ها، آنها که کشتی هایشان را به آنسوی افق راندند

16. الفبا فرزند تجارت است

17. ایران، یونان و پایان دنیای باستان

18. گاهشمار دنیای باستان



دسته‌ها:انسان باستان, رنگارنگ